
ਇਨ੍ਹਾਂ ਛੇ ਸ਼ਹੀਦਾਂ ਦੇ ਨਾਮ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਯੁੱਧ ਸਮਾਰਕ (ਨੈਸ਼ਨਲ ਵਾਰ ਮੈਮੋਰੀਅਲ) ਦੀ ਵੈੱਬਸਾਈਟ 'ਤੇ 'ਰੋਲ ਆਫ਼ ਆਨਰ' ਸੈਕਸ਼ਨ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਕੀਤੇ ਗਏ ਹਨ, ਅਤੇ ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ ਸਥਿਤ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਯੁੱਧ ਸਮਾਰਕ ਵਿੱਚ ਵੀ ਇਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਉਕਰਿਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਇਹ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ ਹੈ ਜਦੋਂ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਇਸ ਓਪਰੇਸ਼ਨ ਦੌਰਾਨ ਭਾਰਤੀ ਹਥਿਆਰਬੰਦ ਬਲਾਂ ਨੂੰ ਹੋਏ ਨੁਕਸਾਨ ਨੂੰ ਜਨਤਕ ਅਤੇ ਅਧਿਕਾਰਤ ਤੌਰ 'ਤੇ ਸਵੀਕਾਰ ਕੀਤਾ ਹੈ।
ਨੈਸ਼ਨਲ ਵਾਰ ਮੈਮੋਰੀਅਲ ਦੀ ਵੈੱਬਸਾਈਟ ਮੁਤਾਬਕ, ਸ਼ਹੀਦਾਂ ਦੇ ਨਾਮ ਸਮਾਰਕ ਦੀ 'ਵਾਲ 3D' 'ਤੇ ਸਾਲ 2025 ਦੇ ਸੈਕਸ਼ਨ ਵਿੱਚ ਉਕਰੇ ਗਏ ਹਨ, ਜੋ ਉਨ੍ਹਾਂ ਫ਼ੌਜੀ ਜਵਾਨਾਂ ਨੂੰ ਸਮਰਪਿਤ ਹੈ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਦੇਸ਼ ਦੀ ਸੇਵਾ ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਪ੍ਰਾਣਾਂ ਦੀ ਆਹੁਤੀ ਦਿੱਤੀ।
ਦੇਸ਼ ਲਈ ਸਰਵਉੱਚ ਕੁਰਬਾਨੀ ਦੇਣ ਵਾਲੇ ਇਨ੍ਹਾਂ ਛੇ ਜਾਂਬਾਜ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਮੁੱਖ ਦਫ਼ਤਰ 10 ਇਨਫੈਂਟਰੀ ਬ੍ਰਿਗੇਡ ਦੇ ਸੂਬੇਦਾਰ ਮੇਜਰ ਪਵਨ ਕੁਮਾਰ, 4 ਜੰਮੂ-ਕਸ਼ਮੀਰ ਲਾਈਟ ਇਨਫੈਂਟਰੀ ਦੇ ਰਾਈਫਲਮੈਨ ਸੁਨੀਲ ਕੁਮਾਰ (ਵੀਰ ਚੱਕਰ), 5 ਫੀਲਡ ਰੈਜੀਮੈਂਟ ਦੇ ਲਾਂਸ ਨਾਇਕ ਦਿਨੇਸ਼ ਕੁਮਾਰ, 851 ਲਾਈਟ ਰੈਜੀਮੈਂਟ ਦੇ ਐਵੀਏਸ਼ਨ ਟੈਕਨੀਸ਼ੀਅਨ ਮੂਡ ਮੁਰਲੀਨਾਇਕ, 237 ਫੀਲਡ ਵਰਕਸ਼ਾਪ ਕੰਪਨੀ ਦੇ ਹਵਲਦਾਰ ਸੁਨੀਲ ਕੁਮਾਰ ਸਿੰਘ ਅਤੇ ਸਾਰਜੈਂਟ ਸੁਰੇਂਦਰ ਕੁਮਾਰ, ਵਾਯੂ ਸੈਨਾ ਮੈਡਲ (39 ਵਿੰਗ) ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ।
ਮਈ 2025 ਵਿੱਚ ਭਾਰਤ ਅਤੇ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਵਿਚਕਾਰ ਚੱਲੇ ਇਸ ਚਾਰ ਦਿਨਾਂ ਟਕਰਾਅ ਦੌਰਾਨ ਫ਼ੌਜੀ ਨੁਕਸਾਨ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਤਰ੍ਹਾਂ-ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਖ਼ਬਰਾਂ ਅਤੇ ਅਟਕਲਾਂ ਲਗਾਈਆਂ ਜਾ ਰਹੀਆਂ ਸਨ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਹੁਣ ਤੱਕ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਓਪਰੇਸ਼ਨ ਸਿੰਦੂਰ ਦੌਰਾਨ ਸ਼ਹੀਦ ਹੋਏ ਜਵਾਨਾਂ ਦੀ ਪਛਾਣ ਦਾ ਅਧਿਕਾਰਤ ਤੌਰ 'ਤੇ ਖੁਲਾਸਾ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ ਸੀ। ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਯੁੱਧ ਸਮਾਰਕ ਦੇ 'ਰੋਲ ਆਫ਼ ਆਨਰ' 'ਤੇ ਇਨ੍ਹਾਂ ਨਾਮਾਂ ਦੇ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਹੁਣ ਇਸ ਦੀ ਅਧਿਕਾਰਤ ਤੌਰ 'ਤੇ ਪੁਸ਼ਟੀ ਹੋ ਗਈ ਹੈ।
ਓਪਰੇਸ਼ਨ ਸਿੰਦੂਰ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ 7 ਮਈ, 2025 ਦੀ ਤੜਕਸਾਰ ਹੋਈ ਸੀ। ਇਹ ਕਾਰਵਾਈ 22 ਅਪ੍ਰੈਲ ਨੂੰ ਪਹਿਲਗਾਮ ਵਿੱਚ ਹੋਏ ਉਸ ਅੱਤਵਾਦੀ ਹਮਲੇ ਤੋਂ ਕੁਝ ਹਫ਼ਤਿਆਂ ਬਾਅਦ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ 26 ਨਾਗਰਿਕਾਂ ਦੀ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ ਸੀ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਸੈਲਾਨੀ (ਟੂਰਿਸਟ) ਸਨ।
ਇਸ ਮੁਹਿੰਮ ਤਹਿਤ ਭਾਰਤੀ ਹਥਿਆਰਬੰਦ ਬਲਾਂ ਨੇ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਅਤੇ PoK ਵਿੱਚ ਨੌਂ ਅੱਤਵਾਦੀ ਟਿਕਾਣਿਆਂ 'ਤੇ ਸਟੀਕ ਨਿਸ਼ਾਨੇ ਲਗਾ ਕੇ ਹਮਲੇ ਕੀਤੇ ਸਨ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਹਮਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਮੁੱਖ ਤੌਰ 'ਤੇ ਜੈਸ਼-ਏ-ਮੁਹੰਮਦ ਅਤੇ ਲਸ਼ਕਰ-ਏ-ਤੋਇਬਾ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਅੱਤਵਾਦੀ ਢਾਂਚੇ ਨੂੰ ਨਿਸ਼ਾਨਾ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਸੀ। ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਦੋਵਾਂ ਦੇਸ਼ਾਂ ਦੇ ਮਿਲਟਰੀ ਓਪਰੇਸ਼ਨ ਡਾਇਰੈਕਟਰ ਜਨਰਲਾਂ (DGMO) ਵਿਚਕਾਰ ਹੋਈ ਗੱਲਬਾਤ ਤੋਂ ਬਾਅਦ 10 ਮਈ ਨੂੰ ਫ਼ੌਜੀ ਕਾਰਵਾਈ ਰੋਕਣ 'ਤੇ ਸਹਿਮਤੀ ਬਣੀ ਸੀ।
ਸਾਹਮਣੇ ਆਏ ਨਾਮਾਂ ਤੋਂ ਸਾਫ਼ ਹੈ ਕਿ ਓਪਰੇਸ਼ਨ ਸਿੰਦੂਰ ਦੌਰਾਨ ਥਲਸੈਨਾ (ਆਰਮੀ) ਅਤੇ ਭਾਰਤੀ ਵਾਯੂਸੈਨਾ (ਏਅਰ ਫੋਰਸ) ਦੋਵਾਂ ਦੇ ਜਵਾਨਾਂ ਨੇ ਸ਼ਹਾਦਤ ਦਿੱਤੀ ਸੀ। ਇਹ ਇਸ ਫ਼ੌਜੀ ਮੁਹਿੰਮ ਦੇ ਬਹੁ-ਸੇਵਾ ਤਾਲਮੇਲ ਅਤੇ ਸਾਂਝੇ ਸਰੂਪ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ।
ਸਨਮਾਨਿਤ ਹੋਣ ਵਾਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਰਾਈਫਲਮੈਨ ਸੁਨੀਲ ਕੁਮਾਰ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਬਹਾਦਰੀ ਲਈ 'ਵੀਰ ਚੱਕਰ' ਨਾਲ ਨਿਵਾਜਿਆ ਗਿਆ ਸੀ, ਅਤੇ ਸਾਰਜੈਂਟ ਸੁਰੇਂਦਰ ਕੁਮਾਰ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ, ਜੋ 'ਵਾਯੂ ਸੈਨਾ ਮੈਡਲ' ਦੇ ਪ੍ਰਾਪਤਕਰਤਾ ਹਨ। ਇਹ ਇਸ ਪੂਰੇ ਓਪਰੇਸ਼ਨ ਵਿੱਚ ਬਹਾਦਰੀ ਪੁਰਸਕਾਰਾਂ ਨਾਲ ਸਨਮਾਨਿਤ ਜਾਂਬਾਜ਼ਾਂ ਦੀ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਭੂਮਿਕਾ ਨੂੰ ਉਜਾਗਰ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਇੰਡੀਆ ਗੇਟ ਦੇ ਨੇੜੇ 2019 ਵਿੱਚ ਉਦਘਾਟਨ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਯੁੱਧ ਸਮਾਰਕ, ਆਜ਼ਾਦੀ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਫ਼ੌਜੀ ਮੁਹਿੰਮਾਂ ਅਤੇ ਟਕਰਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਪ੍ਰਾਣ ਨਿਛਾਵਰ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਭਾਰਤੀ ਹਥਿਆਰਬੰਦ ਬਲਾਂ ਦੇ ਜਵਾਨਾਂ ਦੀ ਯਾਦ ਨੂੰ ਸੰਜੋਏ ਰੱਖਦਾ ਹੈ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਛੇ ਨਾਮਾਂ ਦੇ ਜੁੜਨ ਨਾਲ ਹੁਣ ਓਪਰੇਸ਼ਨ ਸਿੰਦੂਰ ਨੂੰ ਵੀ ਸਮਾਰਕ 'ਤੇ ਅਧਿਕਾਰਤ ਤੌਰ 'ਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਇਤਿਹਾਸਕ ਫ਼ੌਜੀ ਮੁਹਿੰਮਾਂ ਵਿੱਚ ਸਥਾਨ ਮਿਲ ਗਿਆ ਹੈ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਦੇਸ਼ ਹਮੇਸ਼ਾ ਯਾਦ ਰੱਖੇਗਾ।