
ਕੋਲਕਾਤਾ: ਇਸ ਹਫ਼ਤੇ ਕੋਲਕਾਤਾ ਵਿੱਚ ਹੋਈਆਂ ਦੋ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਘਟਨਾਵਾਂ ਨੇ ਨਿਯਮ ਬਨਾਮ ਸਖ਼ਤੀ 'ਤੇ ਬਹਿਸ ਛੇੜ ਦਿੱਤੀ ਹੈ ਅਤੇ ਅਨੁਸ਼ਾਸਨ ਦੇ ਤੌਰ-ਤਰੀਕਿਆਂ 'ਤੇ ਸਵਾਲ ਖੜ੍ਹੇ ਕਰ ਦਿੱਤੇ ਹਨ।
ਪਹਿਲੀ ਘਟਨਾ ਵਿੱਚ, ਮੀਂਹ ਕਾਰਨ ਸਕੂਲ ਦੇ ਜੁੱਤੇ ਭਿੱਜਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਰਬੜ ਦੇ ਬੂਟ ਪਾ ਕੇ ਆਉਣ 'ਤੇ ਇੱਕ ਬੱਚੀ ਨੂੰ ਕਥਿਤ ਤੌਰ 'ਤੇ ਛੇ ਘੰਟਿਆਂ ਤੱਕ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਖਰਾ (ਅਲੱਗ-ਥਲੱਗ) ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ। ਉੱਥੇ ਹੀ, ਦੂਜੀ ਘਟਨਾ ਵਿੱਚ 12ਵੀਂ ਜਮਾਤ ਦੇ ਇੱਕ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਦੀ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ। ਉਸਨੇ ਬਹੁਤ ਜ਼ਿਆਦਾ ਗਰਮ ਚਾਹ ਪੀ ਲਈ ਸੀ ਅਤੇ ਇਲਾਜ ਲਈ ਉਸਨੂੰ ਚਾਰ ਘੰਟੇ ਤੱਕ ਇੰਤਜ਼ਾਰ ਕਰਨਾ ਪਿਆ।
ਡਰੈੱਸ ਕੋਡ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਛਿੜੀ ਬਹਿਸ ਜਦੋਂ ਮਾਪਿਆਂ, ਅਧਿਆਪਕਾਂ ਅਤੇ ਬਾਲ ਮਨੋਵਿਗਿਆਨੀਆਂ ਨੇ ਇਸ 'ਤੇ ਆਪਣੀ ਰਾਏ ਦਿੱਤੀ ਤਾਂ ਇੱਕ ਆਮ ਸਵਾਲ ਸਾਹਮਣੇ ਆਇਆ ਕਿ ਕੀ ਸਕੂਲ ਬੱਚਿਆਂ ਦਾ ਚਰਿੱਤਰ ਨਿਰਮਾਣ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ ਜਾਂ ਬਸ ਕਿਸੇ ਵੀ ਕੀਮਤ 'ਤੇ ਨਿਯਮਾਂ ਦਾ ਪਾਲਣ ਕਰਵਾ ਰਹੇ ਹਨ? ਕੋਲਕਾਤਾ ਦੇ ਇੱਕ ਡਾਕਟਰ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਜਦੋਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਬੇਟੀ ਕਲਾਸ ਵਿੱਚ ਰਬੜ ਦੇ ਬੂਟ ਪਾ ਕੇ ਗਈ ਤਾਂ ਕੀ ਹੋਇਆ। ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਡਰੈੱਸ ਕੋਡ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਬਹਿਸ ਛਿੜ ਗਈ।
ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਪੋਸਟ ਕੀਤਾ, "ਕੱਲ੍ਹ ਹੋਈ ਭਾਰੀ ਬਾਰਸ਼ ਵਿੱਚ ਮੇਰੀ ਛੋਟੀ ਬੇਟੀ ਦੇ ਸਕੂਲ ਦੇ ਜੁੱਤੇ ਭਿੱਜ ਗਏ ਸਨ। ਅੱਜ ਉਹ ਪੂਰੀ ਸਕੂਲ ਯੂਨੀਫਾਰਮ ਪਾ ਕੇ ਸਕੂਲ ਗਈ, ਬਸ ਗਿੱਲੇ ਜੁੱਤਿਆਂ ਦੀ ਜਗ੍ਹਾ ਉਸਨੇ ਰਬੜ ਦੇ ਬੂਟ ਪਾਏ ਹੋਏ ਸਨ।"
ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਜਦੋਂ ਸਕੂਲ ਤੋਂ ਫ਼ੋਨ ਆਇਆ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਬੇਟੀ ਨੂੰ ਕਲਾਸ ਵਿੱਚ ਨਹੀਂ ਬੈਠਣ ਦਿੱਤਾ ਜਾਵੇਗਾ ਕਿਉਂਕਿ ਉਸਨੇ ਤੈਅ ਕੀਤੇ ਹੋਏ ਜੁੱਤੇ ਨਹੀਂ ਪਾਏ ਸਨ, ਉਸ ਵੇਲੇ ਮਾਪੇ ਦੋਵੇਂ ਆਪਣੇ-ਆਪਣੇ ਹਸਪਤਾਲਾਂ ਵਿੱਚ (ਡਿਊਟੀ 'ਤੇ) ਸਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਗੁਜ਼ਾਰਿਸ਼ ਕੀਤੀ ਕਿ ਉਸ ਨੂੰ ਇੱਕ ਦਿਨ ਲਈ ਕਲਾਸ ਵਿੱਚ ਬੈਠਣ ਦਿੱਤਾ ਜਾਵੇ ਅਤੇ ਵਾਅਦਾ ਕੀਤਾ ਕਿ ਉਹ ਦੂਜੇ ਜੁੱਤਿਆਂ ਦਾ ਇੰਤਜ਼ਾਮ ਕਰ ਦੇਣਗੇ।
ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਲਿਖਿਆ, “ਕਿਹੜੇ ਪ੍ਰੋਟੋਕੋਲ ਅਤੇ ਪੜ੍ਹਾਉਣ ਦੇ ਤਰੀਕੇ ਦੇ ਕਿਹੜੇ ਹਿੱਸੇ ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਕਿਸੇ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਨੂੰ ਉਸਦੇ ਕੱਪੜੇ ਅਧੂਰੇ ਹੋਣ 'ਤੇ ਮਨਾ ਕਰਨਾ ਸਿੱਖਿਆ ਹੈ? ਇੱਕ ਅਧਿਆਪਕ ਵਜੋਂ ਇਹ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਕਮੀ ਹੈ। ਇੱਕ ਬੱਚੇ ਨੇ ਅਜੇ-ਅਜੇ ਇਹ ਸਿੱਖਿਆ ਹੈ ਕਿ ਕਿਸੇ ਸਜਾਵਟ ਦੀ ਅਣਜਾਣੇ ਵਿੱਚ ਹੋਈ ਕਮੀ, ਇੱਕ ਜਗਿਆਸੂ ਰੂਹ (ਸਿੱਖਣ ਦੀ ਇੱਛਾ ਰੱਖਣ ਵਾਲੇ ਬੱਚੇ) ਨਾਲੋਂ ਜ਼ਿਆਦਾ ਕੀਮਤੀ ਹੈ।”
ਦੂਜਾ ਮਾਮਲਾ ਕੀ ਹੈ? ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਮੰਗਲਵਾਰ ਨੂੰ ਨਰਿੰਦਰਪੁਰ ਦੇ ਰਾਮਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਮਿਸ਼ਨ ਵਿਦਿਆਲਿਆ ਵਿੱਚ ਦੀਪਤਾਂਸ਼ੂ ਮਹਤੋ ਦੀ ਮੌਤ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਤੋਂ ਹੀ ਇਸ ਮਾਮਲੇ 'ਤੇ ਬਹਿਸ ਗਰਮਾ ਗਈ ਸੀ। ਇੱਕ ਮਾਪੇ ਨੇ ਕਹਾ, “ਮੈਨੂੰ ਹੈਰਾਨੀ ਹੋਈ ਕਿ ਲੜਕੇ ਦੀ ਹਾਲਤ ਬਹੁਤ ਗੰਭੀਰ ਹੋਣ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ ਉਸ ਨੂੰ ਹਸਪਤਾਲ ਉਦੋਂ ਹੀ ਲਿਜਾਇਆ ਗਿਆ ਜਦੋਂ ਉਸ ਦੇ ਪਿਤਾ ਉੱਥੇ ਪਹੁੰਚੇ।”
ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਦੇ ਇੱਕ ਸਮੂਹ ਨੇ ਕੈਂਪਸ ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਨਾਲ ਹੋਈ ਕੁੱਟਮਾਰ ਖ਼ਿਲਾਫ਼ ਆਵਾਜ਼ ਚੁੱਕੀ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ ਕਿ ਸਕੂਲ ਵਿੱਚੋਂ ਕੱਢੇ ਜਾਣ ਦੇ ਡਰੋਂ ਉਹ ਪਹਿਲਾਂ ਕਦੇ ਆਪਣੀ ਗੱਲ ਨਹੀਂ ਕਹਿ ਸਕੇ ਸਨ।
ਗਿਆਰ੍ਹਵੀਂ ਜਮਾਤ ਦੇ ਇੱਕ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਨੇ ਕਿਹਾ, “ਸਾਡੇ ਵਿੱਚੋਂ ਕਈ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਨੂੰ ਹੋਸਟਲ ਵਿੱਚ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੀ ਸਰੀਰਕ ਅਤੇ ਮਾਨਸਿਕ ਪ੍ਰਤਾੜਨਾ ਦਾ ਸਾਹਮਣਾ ਕਰਨਾ ਪਿਆ ਹੈ। ਤਿੰਨ ਸਾਲ ਪਹਿਲਾਂ ਇਸੇ ਪ੍ਰਤਾੜਨਾ ਕਾਰਨ ਇੱਕ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਹੋਸਟਲ ਤੋਂ ਭੱਜ ਗਿਆ ਸੀ, ਪਰ ਮਾਮਲੇ ਦੀ ਜਾਂਚ ਕਰਨ ਦੀ ਬਜਾਏ ਉਸ ਨੂੰ ਸਕੂਲ ਵਿੱਚੋਂ ਕੱਢ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ।”
ਸਾਬਕਾ ਪ੍ਰਿੰਸੀਪਲਾਂ ਅਤੇ ਅਧਿਆਪਕਾਂ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਅਨੁਸ਼ਾਸਨ ਅਤੇ ਨਿਯਮਾਂ ਨੂੰ ਕਦੇ ਵੀ ਹੱਦ ਤੋਂ ਵੱਧ ਸਖ਼ਤੀ ਵਿੱਚ ਨਹੀਂ ਬਦਲਣਾ ਚਾਹੀਦਾ। ਇਸ ਦੇ ਨਾਲ ਹੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਸਿਰਫ਼ ਇੱਕ ਘਟਨਾ ਦੇ ਆਧਾਰ 'ਤੇ ਰਾਮਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਮਿਸ਼ਨ ਦੇ ਸਾਰੇ ਸਕੂਲਾਂ ਨੂੰ ਪਰਖਣ (ਨਿਸ਼ਾਨਾ ਬਣਾਉਣ) ਖ਼ਿਲਾਫ਼ ਵੀ ਸੁਚੇਤ ਕੀਤਾ।
ਮਾਡਰਨ ਹਾਈ ਸਕੂਲ ਦੀ ਡਾਇਰੈਕਟਰ ਦੇਵੀ ਕਰ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਸਖ਼ਤੀ ਕਦੇ ਵੀ ਡਰ ਵਿੱਚ ਨਹੀਂ ਬਦਲਣੀ ਚਾਹੀਦੀ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ, “ਇੱਕ ਅਧਿਆਪਕ ਦਾ ਮਕਸਦ ਬੱਚੇ ਨੂੰ ਸਹੀ ਰਸਤੇ 'ਤੇ ਲਿਆਉਣਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਇਹ ਬਹੁਤ ਜ਼ਿਆਦਾ ਸਖ਼ਤੀ ਨਾਲ ਹਾਸਲ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ।”